آزمایش آنتی بادی ضد تیروئیدTPO و کنترل آن در بیماریهای خود ایمنی

آزمایش-آنتی-بادی

همچنین با عناوین زیر شناخته می‌شود: اتو آنتی بادی‌های تیروئید / آنتی تیروئید / آنتی بادی‌های آنتی میکروزومال / TPO / آنتی TPO

نام رسمی: تیروئید پراکسیداز آنتی بادی؛ آنتی بادی تیروگلوبولین؛ آنتی بادی گیرنده هورمون تحریک کننده تیروئید

تیروئید اتو آنتی بادی ها، آنتی بادی‌هایی هستند که زمانی تولید می‌شوند که سیستم ایمنی بدن به اشتباه اجزای غده تیروئید یا پروتئین‌های تیروئید را هدف قرار می‌دهد که باعث التهاب مزمن تیروئید (تیروئیدیتیس)، آسیب بافتی و یا اختلال عملکرد تیروئید می‌شود. آزمایشات آزمایشگاهی حضور و میزان خاصی از آنتی بادی‌های تیروئیدی را در خون اندازه گیری می‌کنند.

تیروئید یک غده پروانه‌‍ای شکل کوچک است که در پشت لوله هوایی در گلو، به صورت مسطح قرار دارد. هورمون‌های اولیه که تولید می‌کند، تیروکسین (T4) ( لینک به مقاله T4) و تری یودوتیرین (triiodothyronine) (T3) می‌باشند که در تنظیم میزان سوخت و ساز بدن و مصرف انرژی (متابولیسم) نقش حیاتی در بدن دارد. بدن از یک سیستم بازخوردی استفاده می‌کند که در آن هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) لینک به مقاله تیروئید، کم کاری، پر کاری، سرطان، تیروئید را به منظور تولید T4 و T3 تا اندازه نیاز ترشح می‌کند. این سیستم به حفظ مقدار نسبتا پایدار هورمون‌های تیروئیدی در خون کمک می‌کند. هنگامی که آنتی بادی‌های تیروئیدی با این فرآیند تداخل ایجاد می‌کنند، می‌توانند منجر به بیماری مزمن و اختلالات خودایمنی مرتبط با هیپوتیروئیدیسم یا هیپرتیروئیدیسم مانند بیماری گریوس ( Graves disease)  یا تیروئیدیت هاشیموتو (Hashimoto thyroiditis ) می‌‍شوند.

تیروئید یک غده در پایین گردن شماست که درست زیر قسمت سیب آدم قرار دارد. این غده باعث تولید هورمون‌هایی در بدن بدن شما می ‌شود که میزان مصرف انرژی و گرم شدن بدن را کنترل می‌کند و عملکرد مغز، قلب، عضلات و دیگر اعضای بدن را کنترل می‌کند. آنتی بادی‌ها توسط سیستم ایمنی بدن شما برای محافظت از بدن در برابر باکتری‌ها و ویروس‌ها ساخته می‌شوند. وقتی مواد مضر به بدن شما حمله می‌کنند، آنتی بادی‌ها آنها را از بین می‌برند. گاهی اوقات بدن شما به اشتباه آنتی بادی ضد تیروئید تولید می‌کند که به غده تیروئید خود فرد حمله می‌کند. این امر باعث می‌شود هورمون‌های تیروئیدی بیش از حد و یا خیلی کم تولید شوند. اگر پزشک شما فکر می‌کند که ممکن است شما بیماری هاشیموتو یا بیماری گریوس داشته باشید، ممکن است میزان آنتی بادی شما را آزمایش کند. شما همچنین ممکن است به آزمایش نیاز داشته باشید اگر موارد زیر را داشته باشید:

گواتر

نتایج غیرطبیعی از سایر تست‌های تیروئید.

برای دریافت اطلاعات بیشتر و مشاوره با متخصصین در آزمایشگاه تخصصی ما میتوانید با شماره ما تماس بگیرید.

تست‌های آنتی بادی تیروئیدی شامل موارد زیر است


آنتی بادی تیروئید پراکسیداز (TPO)

آنتی بادی تیروگلوبولین (TGAb)

آنتی بادی‌های گیرنده هورمون تحریک کننده تیروئید (TSHRAb)، از جمله ایمونوگلوبولین تحریک کننده تیروئید (TSI) و ایمونوگلوبولین مهار کننده اتصال تیروئید (TBII)

این تست‌ها چگونه استفاده می‌شوند؟ 


آزمایش آنتی بادی‌های تیروئیدی، مانند آنتی بادی تیروئید پراکسیداز (TPO)، در ابتدا برای کمک به تشخیص بیماری خود ایمنی تیروئید و تشخیص آن از دیگر انواع اختلالات عملکردی تیروئید تجویز می‌شود. آنتی بادی‌های تیروئیدی هنگامی ایجاد می‌شوند که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به اجزای غده تیروئید یا پروتئین‌های تیروئید حمله می‌کند و منجر به التهاب مزمن تیروئید (تیروئیدیس)، آسیب بافتی و یا اختلال عملکرد تیروئید می‌شود. (برای اطلاعات بیشتر به بخش “چه چیزی آزمایش شده است” مراجعه کنید).

یک یا چند تست زیر ممکن است برای کمک به تشخیص و  یا پیگیری درمان یک اختلال تیروئیدی خود ایمن انجام شود:

  • آنتی بادی تیروئید پراکسیداز (TPO) – شایع ترین آزمایش انجامی برای بیماری خودایمن تیروئید می‌باشد؛ که در بیماری گریوز یا تیروئیدیتیس هاشیموتو افزایش می‌یابد.
  • آنتی بادی تیروگلوبولین (TGAb) – این آنتی بادی تیروگلوبولین را مورد هدف قرار می‌دهد که فرم ذخیره‌ای هورمون‌های تیروئیدی است.
  • آنتی بادی‌های گیرنده هورمون تحریک کننده تیروئید (TSHRAb) شامل دو نوع از اتو آنتی بادی‌ها است که به پروتئین‌های تیروئیدی متصل می‌شوند که در حالت عادی TSH به آنها متصل می‌شد: ( گیرنده‌های TSH)
  • ایمونوگلوبولین تحریک کننده تیروئید (TSI) که به گیرنده‌ها متصل می‌شود و تولید هورمون‌های تیروئیدی را افزایش می‌دهد و منجر به هایپرتیروئیدیسم یا پر کاری تیروئید می‌شود.
  • ایمونوگلوبولین مهار کننده اتصال به تیروئید (TBII) TSH را بلوک می‌کند و از اتصال آن به گیرنده‌ها جلوگیری می‌کند، و تولید هورمون‌های تیروئیدی را متوقف می‌کند و باعث هایپوتیروئیدیسم یا کم کاری تیروئید می‌شود.

TBII به طور معمول مورد آزمایش قرار نمی‌گیرد، اما TSI اغلب برای کمک به تشخیص بیماری گریوز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این آزمایش‌ها ممکن است دستورالعملی برای بررسی علت بزرگ شدن تیروئید (گواتر) یا سایر علائم و نشانه‌های مرتبط با سطوح پایین یا بالای هورمون تیروئید باشد. این تست‌ها ممکن است به عنوان یک ابزار پیگیری روند بهبودی بیماری زمانی که سایر تست‌های تیروئید مانند Free T3، FreeT4  و TSH اختلال عملکردی تیروئید را نشان می‌دهد، مورد استفاده قرار بگیرند.

یک یا چند تست آنتی بادی تیروئید نیز ممکن است برای تعیین اینکه آیا فرد مبتلا به اختلالات خود ایمنی، در معرض خطر ابتلا به اختلالات عملکردی تیروئیدی است یا نه. این حالت ممکن است در بیماری‌هایی مانند لوپوس اريتماتوز سیستمیک، آرتریت روماتوئید یا آنمی فقرآهن رخ دهد.

فردی که برای سرطان تیروئید درمان می‌شود، روند درمانی وی با آزمون آنتی تیروگلوبولین کنترل می‌شود. در این مورد، آزمون آنتی بادی تیروگلوبولین برای تعیین اینکه آیا آنتی بادی در خون فرد وجود دارد و یا خیر و احتمال اینکه در آزمون برای اندازه گیری سطح تیروگلوبولین تداخل ایجاد می‌کند یا خیر، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این تست چه زمانی تجویز می‌شود؟ 


انجام آزمایش ممکن است در مواردی که فرد TSH ویا Free T4 غیر طبیعی دارد، و یا علائم و نشانه‌های کم یا زیاد بودن هورمون تیروئید را نشان می‌دهد، و یا زمانی که فرد گواتر دارد، به خصوص اگر علت بیماری وی خود ایمنی باشد، تجویز می‌شود.

سطح پایین هورمون‌های تیروئیدی (کم کاری تیروئید) می‌تواند علائم زیر را در فرد باعث شود:

افزایش وزن

خستگی

پوست خشک

ریزش مو

عدم تحمل سرما

یبوست

سطح بالای هورمون تیروئید (پر کاری تیروئید) می‌تواند علائم زیر را داشته باشد:

تعریق

ضربان قلب سریع

اضطراب

لرزش

خستگی

مشکلات خواب

کاهش وزن ناگهانی

چشمان پف کرده

جدول زیر خلاصه‌ای از موارد انجام تست‌های اتوآنتی بادی تیروئید که ممکن است انجام شود را ذکر کرده است.

آنتی بادی تیروئیدی

علامت اختصاری

در موارد زیر وجود دارد

چه زمانی درخواست می‌شود

آنتی بادی تیروئید پراکسیداز

TPOAb

بیماری هاشیموتو و گریوز

هنگامی که یک فرد علائم بیماری تیروئید را نشان می‌دهد؛ زمانیکه یک پزشک شروع به درمان بیمار با دارو می‌کند که خطر ابتلا به هیپوتیروئیدی را در زمانی که آنتی بادی‌های TPO وجود دارند، افزایش می‌دهد. داروهایی مانند لیتیوم، آمیودارون، اینترفرون آلفا یا اینترلوکین-۲ جزو این دسته از داروها هستند.

با مشکلات باروری مانند سقط جنین، پیش اکلامپسیا، زایمان زودرس و نارسایی مزمن لقاح مرتبط است.

آنتی بادی تیروگلوبولین

TgAb

سرطان غده تیروئیدی و بیماری هاشیموتو

هر زمان که تست تیروگلوبولین برای بررسی اینکه آیا آنتی بادی وجود دارد و احتمالا با نتایج آزمایش مورد نظر تداخل ایجاد می‌کند یا خیر. (مثلا در فواصل منظم بعد از درمان سرطان
تیروئید)

آنتی بادی گیرنده هورمون تحریک کننده تیروئیدی،
ایمونوگلوبولینتحریک کننده تیروئید

TRAb, TSHR Ab, TSI

بیماری گریوز

زمانی که فرد علائم پرکاری غده تیروئید دارد

اگر یک زن باردار دارای بیماری اتوایمیون  تیروئید شناخته شده (مانند تیروئیدیت هاشیموتو یا بیماری گریوز) یا اختلال خود ایمنی دیگر که در تیروئید فرد دخالت داشته باشد، یک یا چند تست آنتی بادی تیروئید ممکن است در اوایل بارداری و سپس دوباره در نزدیکی انتهای بارداری درخواست می‌شود. این تست‌ها برای کمک به تعیین اینکه آیا کودک ممکن است در معرض خطر اختلال عملکردی تیروئید قرار گیرد، استفاده می‌شود. آنتی بادی‌های تیروئیدی می‌توانند از جفت عبور کرده و باعث ایجاد کم کاری تیروئید و یا پرکاری تیروئید در جنین یا نوزاد شوند.

تست آنتی بادی تیروئید نیز  زمانی که یک فرد مبتلا به اختلال اتوایمیون دارای علائم و اختلالاتی در عملکرد تیروئید خود باشد و یا زمانی که مشکلات جنسی داشته باشد که مشکوک به ارتباط آن با آنتی بادی‌ها باشند، ممکن است تجویز شود.

نتیجه این تست نشانگر چیست؟ 


نتایج آزمون منفی بدان معنی است که اتوآنتی بادی‌های تیروئیدی در زمان آزمایش در خون وجود نداشتند و ممکن است نشان دهند که علائم ناشی از بیماری علتی غیر از حالت اتوایمون داشته‌اند. با این حال، درصد معینی از افرادی که مبتلا به بیماری اتوایمیون تیروئیدی هستند، اتوآنتی بادی ندارند. اگر شرایط بیمار مشکوک باشد که اتوآنتی بادی‌ها ممکن است در طول زمان افزایش یابند، همانطور که در برخی از اختلالات خود ایمنی اتفاق می‌افتد، تکرار تست ممکن است یک زمان دیگر نیز انجام شود.

در موارد مختلفی از بیماری‌های تیروئیدی و خودایمنی مانند سرطان‌های تیروئید، دیابت نوع ۱، آرتریت روماتوئید، آنمی پرنشیوس و بیماری‌های خود ایمنی واسکولار کلاژن، موارد خفیف تا متوسط از حضور آنتی بادی‌های تیروئیدی دیده می‌شود.غالبا افزایش قابل توجه آنتی بادی در بیماری‌های اتوایمیون تیروئید نظیر هاشیموتو و بیماری گرایوز دیده می‌شود.

به طور کلی، وجود آنتی بادی‌های تیروئیدی، نشانگر وجود یک اختلال تیروئید خود ایمن و در سطح بالاتر، احتمال بیشتر وجود این گونه بیماری را در فرد بیان می‌کند. سطوح آنتی بادی که در طول زمان افزایش می‌یابد، ممکن است بیشتر از حالت پایدار اهمیت داشته باشد، زیرا ممکن است افزایش فعالیت‌های خودایمنی را در فرد نشان دهد. تمام این آنتی بادی‌ها، در صورت حضور در یک زن باردار، می‌توانند خطر ابتلا به کم کاری یا پر کاری تیروئید را در نوزادان یا جنین افزایش دهند.

اگر فرد مبتلا به سرطان تیروئید دارای آنتی بادی‌های تیروگلوبولین باشند، ممکن است با آزمایش‌هایی که برای سطوح تیروگلوبولین انجام می‌شوند، تداخل داشته باشند. این موضوع ممکن است بدان معنا باشد که تست تیروگلوبولین نمی‌تواند به عنوان تومور مارکر برای بررسی سرطان تیروئید در فرد مورد استفاده قرار گیرد. برخی از روش‌های آزمایش، از جمله روشی به نام اسپکتومتری جرمی، توسط وجود آنتی بادی تیروگلوبولین تحت تأثیر قرار نمی‌گیرند. وقتی آزمایش با این روش ها انجام می‌شود، صرف نظر از اینکه آیا آنتی بادی تیروگلوبولین وجود دارد یا نه، می‌تواند به عنوان یک تومور مارکر نیز مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، اگر یک روشی استفاده شود که تحت تاثیر آنتی بادی‌های تیروگلوبولین قرار می‌گیرد، سطح خود آنتی بادی‌ها را می‌توان به عنوان تومور مارکر برای نظارت بر روند درمان سرطان تیروئید استفاده کرد. اگر آنها در ابتدا وجود نداشتند و یا مقادیر کمی بودند، اما در طول زمان افزایش یابند، احتمال دارد که درمان موثر نبوده و سرطان ادامه یا تکرار یافته باشد. اگر سطوح آنتی بادی در حال کاهش باشد و یا به حدی پایین یافته باشد که غیر قابل تشخیص باشد، احتمال بیشتری دارد که درمان در ریشه کن کردن سرطان موثر بوده باشد.

درصد مشخصی از افراد سالم ممکن است برای یک یا چند آنتی بادی تیروئیدی مثبت باشند. شیوع این آنتی بادی‌ها در زنان بیشتر است و با افزایش سن بیشتر می‌شود و برای آنتی بادی‌های تیروئید پراکسیداز خطر بالقوه رشد بیماری‌های تیروئیدی در آینده را نشان می‌دهد. اگر فرد مبتلا به اختلال عملکرد تیروئید بدون هیچ علائمی دارای آنتی بادی تیروئیدی باشد، پزشک در طول زمان سلامت فرد را دنبال خواهد کرد. در حالی که اغلب این افراد ممکن است هرگز اختلال عملکرد تیروئید را تجربه نکنند، ممکن است تعدادی از آن‌ها مبتلا به این گونه بیماری‌ها شوند.

اطلاعات بیشتر در مورد تست آنتی بادی‌های تیروئید 


حساسیت و اختصاصیت تست‌های آنتی بادی تیروئید در حال بهبود و پیشرفت است اما هنوز آنقدری که پزشکان دوست دارند اختصاصی و صحیح باشد، نیست. تمام آزمایشات آنتی بادی تیروئید در طول زمان تغییر کرده است. همین موضوع یکی از دلایلی است که تست ها از لحاظ تاریخی نام‌های مختلفی به خود گرفته‌اند. همچنین این تست‌ها روش‌های انجام مختلفی داشته و هر یک دارای رنج مرجع (نرمال) متفاوتی است. اگر کسی آزمایشات مختلفی در طول زمان‌های مختلف برای بررسی وضعیت بیماری داشته باشد، بهتر است آزمایشات توسط یک آزمایشگاه و هر بار با استفاده از همان روش انجام شود.

آیا آنتی بادی‌های تیروئیدی بخشی از تست روتین تیروئید هستند؟ 


نه، آنها معمولا تنها زمانی انجام می‌شوند که مشخص شود که فرد تیروئید بزرگ یا علائمی که اختلال عملکرد تیروئید را نشان می‌دهند، دارا می‌باشد. غربالگری معمول تیروئید معمولا با استفاده از تستهای تیروئید مانند TSH و  FreeT4 انجام می‌شوند.